لینوکس | بلاگ وب‌داده

جایگزین CentOS چیست و کدام توزیع لینوکس برای سرور شما مناسب‌تر است؟

در این راهنما پایان پشتیبانی CentOS، تفاوت AlmaLinux، Rocky Linux و CentOS Stream و مراحل مهاجرت امن سرور را با جدول و دستورات عملی بررسی می‌کنیم.

💡 خلاصه مقاله در ۳ خط

✅ با پایان پشتیبانی CentOS Linux 7 در 30 ژوئن 2024، سرورهای مبتنی بر آن دیگر هیچ وصله امنیتی رسمی دریافت نمی‌کنند.
✅ AlmaLinux و Rocky Linux دو جانشین رایگان و سازگار با RHEL هستند که نسخه 10 آن‌ها تا سال 2035 پشتیبانی می‌شود.
✅ برای سرور دارای cPanel، AlmaLinux انتخاب امن‌تری است و برای CentOS 7 معمولاً نصب تازه و انتقال داده کم‌ریسک‌ترین مسیر است.
جایگزین CentOS به توزیع لینوکسی گفته می‌شود که بتواند جای CentOS Linux را روی سرور بگیرد؛ یعنی با Red Hat Enterprise Linux (RHEL) سازگار باشد، رایگان عرضه شود و سال‌ها به‌روزرسانی امنیتی دریافت کند. پس از آنکه پروژه CentOS تمرکز خود را به CentOS Stream منتقل کرد، دو توزیع AlmaLinux و Rocky Linux به گزینه‌های اصلی مدیران سرور تبدیل شدند.
✅ سرور CentOS 7 از 30 ژوئن 2024 هیچ وصله امنیتی رسمی دریافت نمی‌کند.
✅ کنترل پنل‌ها و نرم‌افزارهای جدید، پشتیبانی از CentOS را یکی پس از دیگری کنار گذاشته‌اند.
✅ انتخاب نسخه درست، شما را تا نزدیک به یک دهه از مهاجرت دوباره بی‌نیاز می‌کند.
✅ توزیع جدید باید با سخت‌افزار، کنترل پنل و اپلیکیشن‌های شما سازگار باشد.

💡 جایگزین CentOS = توزیع رایگان و سازگار با RHEL

✅ AlmaLinux 10 و Rocky Linux 10 هر دو تا 31 مه 2035 پشتیبانی می‌شوند.
✅ برای مهاجرت امن، سرور اختصاصی HPE با نصب خودکار سیستم‌عامل و کنسول KVM در وب‌داده آماده است.
حتماً زمانی که این مقاله را باز کرده‌اید، به دنبال این هستید که بدانید پس از CentOS چه سیستم‌عاملی روی سرورتان نصب کنید و چطور بدون از دست دادن داده مهاجرت کنید. در این راهنما ابتدا ماجرای پایان CentOS را مرور می‌کنیم، سپس AlmaLinux، Rocky Linux و CentOS Stream را با جدول مقایسه می‌کنیم و در پایان مراحل مهاجرت را گام‌به‌گام توضیح می‌دهیم؛ پس همراه ما باشید 😉👇

🔶 سرور اختصاصی لینوکس برای مهاجرت بی‌دردسر

اگر قصد دارید سیستم‌عامل جدید را روی سروری تازه و موازی آماده کنید، سرور اختصاصی ایران وب‌داده با سخت‌افزار HPE، تحویل آنی پس از پرداخت و کنسول KVM در پنل مدیریت، مسیر مهاجرت را کوتاه‌تر می‌کند.

جایگزین CentOS چیست و چرا باید به فکر آن باشیم؟

CentOS Linux در اصل بازسازی رایگانی از کد منبع RHEL بود: همان بسته‌ها، همان رفتار و همان چرخه عمر طولانی، اما بدون هزینه اشتراک. به همین دلیل سال‌ها یکی از رایج‌ترین توزیع‌ها در شرکت‌های هاستینگ، سرورهای دارای cPanel و زیرساخت سازمان‌ها بود. اگر تازه با این دنیا آشنا می‌شوید، مقاله لینوکس چیست پیش‌زمینه خوبی به شما می‌دهد.
برای درک ساده‌تر، RHEL را کتابی در نظر بگیرید که ناشر اصلی با ویرایش نهایی منتشر می‌کند. CentOS مثل چاپ رایگانی از همان کتاب بود که با حذف نام و نشان ناشر، متن را کلمه‌به‌کلمه بازنشر می‌کرد. با تصمیم پایان 2020، CentOS به نسخه پیش‌نویس پیش از چاپ تبدیل شد؛ جانشین‌های امروزی در واقع ناشران تازه‌ای هستند که دوباره همان متن نهایی را رایگان در اختیار شما می‌گذارند.
Fedora  ➡️  CentOS Stream  ➡️  RHEL
(upstream)   (midstream)      ⬇️ sources / ABI
              AlmaLinux  |  Rocky Linux  |  Oracle Linux

CentOS Linux 7 / 8 (rebuild)  ➡️  EOL ❌

🔸 نکته فنی: تغییر سیاست کد منبع در 2023

در 21 ژوئن 2023، Red Hat اعلام کرد CentOS Stream تنها مخزن عمومی کد منبع مرتبط با RHEL خواهد بود. پس از این تصمیم، AlmaLinux در 13 ژوئیه 2023 هدف خود را از کپی یک‌به‌یک به سازگاری باینری (ABI) با RHEL تغییر داد؛ یعنی برنامه‌های ساخته‌شده برای RHEL روی آن اجرا می‌شوند، اما وصله‌ها لزوماً عیناً یکسان نیستند. Rocky Linux همچنان هدف سازگاری bug-for-bug را اعلام می‌کند.

۱- پایان پشتیبانی CentOS؛ دقیقاً چه اتفاقی افتاد؟

در 8 دسامبر 2020 پروژه CentOS اعلام کرد تمرکز خود را از CentOS Linux به CentOS Stream منتقل می‌کند. نتیجه این تصمیم، پایان زودهنگام CentOS Linux 8 در 31 دسامبر 2021 بود. CentOS Linux 7 هم طبق برنامه در 30 ژوئن 2024 به پایان عمر رسید و ساخت بسته‌های CentOS Stream 8 نیز در 31 مه 2024 متوقف شد.
پس از پایان عمر، بسته‌ها فقط به آرشیو vault.centos.org منتقل می‌شوند و هیچ به‌روزرسانی امنیتی یا رفع باگ دیگری منتشر نمی‌شود. به زبان ساده، هر آسیب‌پذیری تازه‌ای که در کرنل، OpenSSL یا OpenSSH کشف شود، روی سرور CentOS 7 شما باز می‌ماند و مهاجم فقط باید آن را پیدا کند.

۲- ماندن روی CentOS 7 چه خطرهایی دارد؟

❌ نبود وصله امنیتی: آسیب‌پذیری‌های جدید دیگر به‌صورت رسمی اصلاح نمی‌شوند.
❌ ناسازگاری نرم‌افزاری: نسخه‌های جدید PHP، پایگاه داده و ابزارهای توسعه به کتابخانه‌های تازه‌تری نیاز دارند.
❌ توقف پشتیبانی کنترل پنل: cPanel از نسخه 112 نصب و ارتقا روی CentOS 7 را مسدود کرده و سرورهای موجود با نسخه 110 را فقط تا 1 ژانویه 2027 در برنامه پشتیبانی تمدیدشده (ELS) نگه می‌دارد.
❌ مشکل در ممیزی امنیتی: بسیاری از الزامات امنیتی و قراردادی، اجرای سیستم‌عامل بدون پشتیبانی را نمی‌پذیرند.

⚠️ اگر هنوز سرور CentOS 7 دارید

تا زمان مهاجرت، دست‌کم دسترسی SSH را محدود کنید، سرویس‌های غیرضروری را خاموش کنید و قوانین فایروال را سخت‌گیرانه‌تر کنید. راهنمای Hardening لینوکس در 20 قدم برای همین دوره گذار مفید است؛ اما این اقدامات فقط ریسک را کم می‌کنند و جای مهاجرت را نمی‌گیرند.

جایگزین CentOS چیست و چرا باید به فکر آن باشیم؟

جدول پایان پشتیبانی CentOS و جانشین‌های آن

تاریخ‌های زیر از مستندات رسمی CentOS، AlmaLinux و Rocky Linux استخراج شده‌اند و مبنای برنامه‌ریزی مهاجرت شما هستند:
نسخهپایان پشتیبانی کاملوضعیت در سپتامبر 2026
CentOS Linux 72024-06-30پایان‌یافته
CentOS Linux 82021-12-31پایان‌یافته
CentOS Stream 92027-05-31فعال، نزدیک به پایان
CentOS Stream 102030-05-31فعال
AlmaLinux 8 و Rocky Linux 82029-05-31فقط به‌روزرسانی امنیتی و نگهداری
AlmaLinux 9 و Rocky Linux 92032-05-31پشتیبانی فعال تا 2027-05-31
AlmaLinux 10 و Rocky Linux 102035-05-31پشتیبانی فعال تا 2030-05-31

AlmaLinux و Rocky Linux؛ معرفی، تفاوت‌ها و جایگاه CentOS Stream

دو جانشین اصلی CentOS هدف مشترکی دارند: ارائه توزیعی رایگان، پایدار و سازگار با RHEL با چرخه عمر ده‌ساله. اما نهاد پشتیبان، سیاست سازگاری و جزئیات فنی آن‌ها تفاوت‌هایی دارد که در انتخاب سیستم‌عامل سرور اهمیت پیدا می‌کند.

AlmaLinux چیست؟ توزیع جامعه‌محور با سازگاری ABI

اگر بپرسید AlmaLinux چیست، پاسخ کوتاه این است: توزیعی رایگان و متن‌باز از خانواده Enterprise Linux که نخستین نسخه پایدار آن (8.3) در 30 مارس 2021 منتشر شد. مدیریت پروژه بر عهده AlmaLinux OS Foundation است؛ سازمانی غیرانتفاعی از نوع 501(c)(6) با هیئت‌مدیره انتخابی و صورت‌جلسه‌های عمومی. شرکت CloudLinux از حامیان اصلی آن است و CloudLinux OS نسخه‌های 8، 9 و 10 را بر پایه AlmaLinux می‌سازد.
AlmaLinux 10 در 27 مه 2025 منتشر شد و چند تفاوت عملی با RHEL 10 دارد. RHEL 10 حداقل معماری x86_64 را به سطح x86-64-v3 رسانده است، اما AlmaLinux علاوه بر بیلد پیش‌فرض v3، بیلد جداگانه x86-64-v2 هم برای پردازنده‌های قدیمی‌تر ارائه می‌کند. طبق یادداشت انتشار، شماری از درایورهای حذف‌شده در RHEL، از جمله برخی کنترلرهای Smart Array اچ‌پی، PERC دل و MegaRAID، دوباره فعال شده‌اند.
✅ ابزار رسمی ELevate برای ارتقای درجا از CentOS 7 و بین نسخه‌های اصلی
✅ ابزار almalinux-deploy برای تبدیل RHEL، Rocky Linux، Oracle Linux و CentOS Stream به AlmaLinux
✅ پشتیبانی رسمی cPanel از AlmaLinux 8، 9 و 10

Rocky Linux چیست؟ جانشینی از بنیان‌گذار CentOS

برای اینکه بدانیم Rocky Linux چیست، باید به ریشه آن برگردیم. گرگوری کورتزر (Gregory Kurtzer)، بنیان‌گذار اصلی CentOS، پس از تصمیم دسامبر 2020 این پروژه را آغاز کرد و نام آن را به احترام Rocky McGaugh، هم‌بنیان‌گذار درگذشته CentOS، برگزید. بنیاد Rocky Enterprise Software Foundation (RESF) میزبان و ناظر این پروژه است و هدف اعلام‌شده آن سازگاری کامل bug-for-bug با Enterprise Linux است.
هر نسخه اصلی Rocky Linux ده سال پشتیبانی می‌شود: پنج سال پشتیبانی فعال با انتشار نسخه فرعی هر شش ماه و پنج سال حالت نگهداری. Rocky Linux 10 در 11 ژوئن 2025 منتشر شد، از RISC-V پشتیبانی می‌کند و در x86_64 فقط پردازنده‌های دارای سطح x86-64-v3 را می‌پذیرد؛ یعنی پردازنده‌های قدیمی‌تر از نسل Haswell اینتل پشتیبانی نمی‌شوند. همچنین Rocky Linux ارتقا بین نسخه‌های اصلی را رسمی پشتیبانی نمی‌کند.
✅ هدف سازگاری bug-for-bug با RHEL، مناسب نرم‌افزارهایی که به رفتار دقیق سیستم‌عامل حساس‌اند
✅ ابزار migrate2rocky برای تبدیل CentOS 8.5، CentOS Stream، AlmaLinux، RHEL و Oracle Linux نسخه 8 و 9
✅ چرخه عمر ده‌ساله، هم‌تراز با AlmaLinux

CentOS Stream؛ ادامه راه یا مسیری متفاوت؟

CentOS Stream هنوز فعال است، اما دیگر همان CentOS قدیمی نیست. طبق تعریف رسمی پروژه، CentOS Stream توزیعی با انتشار پیوسته است که کمی جلوتر از توسعه RHEL حرکت می‌کند و جایگاهی میان Fedora و RHEL دارد. یعنی تغییرات، پیش از رسیدن به RHEL، ابتدا در آن ظاهر می‌شوند.
این مدل برای توسعه‌دهندگان و تیم‌هایی که می‌خواهند نرم‌افزارشان را پیش از انتشار نسخه بعدی RHEL آزمایش کنند، بسیار مناسب است. اما برای سرور تولیدی (production) که به تغییرات کم و قابل پیش‌بینی نیاز دارد، معمولاً AlmaLinux یا Rocky Linux انتخاب منطقی‌تری است. عمر هر نسخه CentOS Stream هم کوتاه‌تر است: Stream 9 تا 31 مه 2027 و Stream 10 تا 31 مه 2030.

گزینه‌های دیگر: RHEL، Oracle Linux، اوبونتو و ویندوز

اگر به پشتیبانی تجاری مستقیم نیاز دارید، خود RHEL با اشتراک Red Hat گزینه‌ای رسمی است. Oracle Linux هم توزیع دیگری از همین خانواده است که ابزارهای almalinux-deploy و migrate2rocky آن را به‌عنوان مبدا تبدیل می‌شناسند. این دو گزینه برای سازمان‌هایی مناسب‌اند که قرارداد پشتیبانی رسمی یا اکوسیستم آن فروشنده را لازم دارند.
اگر وابستگی جدی به خانواده RHEL ندارید، خانواده Debian و Ubuntu هم ارزش بررسی دارد؛ cPanel و DirectAdmin هر دو از Ubuntu پشتیبانی می‌کنند و راهنمای نصب Ubuntu Server روی سرور اختصاصی نقطه شروع خوبی است. اگر هم برنامه‌هایتان به محیط مایکروسافت وابسته‌اند، پیش از تصمیم بخوانید ویندوز سرور چیست و چه کاربردهایی دارد.

AlmaLinux و Rocky Linux؛ معرفی، تفاوت‌ها و جایگاه CentOS Stream

مقایسه AlmaLinux، Rocky Linux و CentOS Stream

جدول زیر مهم‌ترین تفاوت‌ها را بر اساس مستندات رسمی هر پروژه و وضعیت سپتامبر 2026 نشان می‌دهد:
ویژگیAlmaLinuxRocky LinuxCentOS Stream
نهاد پشتیبانAlmaLinux OS Foundationبنیاد RESFپروژه CentOS
مدل انتشارنسخه‌های ثابت، هم‌گام با RHELنسخه‌های ثابت، هم‌گام با RHELپیوسته، کمی جلوتر از RHEL
سیاست سازگاریسازگاری ABI با RHELهدف bug-for-bugبالادست RHEL
پایان پشتیبانی نسخه 102035-05-312035-05-312030-05-31
پایه x86_64 در نسخه 10v3 و بیلد جداگانه v2فقط x86-64-v3تابع RHEL 10
ارتقا بین نسخه‌های اصلیبا ELevateپشتیبانی رسمی نداردبا ELevate
پشتیبانی cPanelنسخه‌های 8، 9 و 10از نسخه 134 حذف شدهدر فهرست رسمی نیست
پشتیبانی DirectAdminدارددارددارد

کدام توزیع برای سرور شما مناسب‌تر است؟

انتخاب بین این گزینه‌ها بیشتر به کنترل پنل، نرم‌افزارها و سخت‌افزار شما بستگی دارد تا به کیفیت فنی آن‌ها؛ هر دو توزیع اصلی پایدار و قابل اعتمادند. این راهنمای سریع را در نظر بگیرید:
◀️ 🎯 سرور با cPanel: AlmaLinux یا CloudLinux؛ چون cPanel از نسخه 134 پشتیبانی Rocky Linux را حذف کرده است. برای آشنایی بیشتر بخوانید سی پنل چیست.
◀️ 🎯 سرور با DirectAdmin یا بدون کنترل پنل: هر دو توزیع مناسب‌اند؛ مقاله سی پنل یا دایرکت ادمین به انتخاب پنل کمک می‌کند.
◀️ 🎯 نرم‌افزار تجاری با گواهی RHEL: اگر فروشنده فقط RHEL را تایید کرده، رفتار نرم‌افزار را روی هر دو توزیع با تست واقعی بسنجید.
◀️ 🎯 سخت‌افزار قدیمی‌تر از Haswell: Rocky Linux 10 روی آن نصب نمی‌شود؛ AlmaLinux 10 با بیلد x86-64-v2 یا نسخه 9 گزینه شماست.
◀️ 🎯 آزمایش نسخه بعدی RHEL: CentOS Stream برای محیط توسعه و تست.

📚 از منابع معتبر

در سند رسمی cPanel Deprecation Plan، شرکت cPanel برای Rocky Linux 8 و 9 صراحتاً نوشته است: «Migrate to AlmaLinux OS» و برای سرورهای CentOS 7 هم مهاجرت به سرور AlmaLinux OS 8 را مسیر پیشنهادی اعلام کرده است. یعنی برای کاربران cPanel، AlmaLinux مسیر رسمی و توصیه‌شده است.
❌ هیچ‌کدام پشتیبانی تجاری Red Hat را ندارند؛ برای پشتیبانی تجاری باید سراغ شرکت‌های ثالث بروید.
❌ برخی نرم‌افزارهای تجاری فقط RHEL را به‌صورت رسمی تایید می‌کنند.
❌ در نسخه 10، پایه x86-64-v3 برخی سرورهای قدیمی را کنار می‌گذارد (به‌جز بیلد v2 در AlmaLinux).

مهاجرت از CentOS به AlmaLinux یا Rocky Linux؛ آموزش گام‌به‌گام

در این بخش همراه تیم وب‌داده باشید تا مسیر مهاجرت از CentOS را از بررسی اولیه تا تست نهایی مرور کنیم. پیش از هر کاری بدانید که هیچ ابزار مهاجرتی جای بکاپ و تست را نمی‌گیرد؛ مستندات رسمی AlmaLinux و Rocky Linux هم روی همین نکته تاکید دارند.

۱- بررسی وضعیت فعلی سرور

cat /etc/os-release
uname -r
rpm -qa --last | head -20
systemctl list-units --type=service --state=running
yum repolist
نسخه دقیق سیستم‌عامل، کرنل، سرویس‌های فعال و مخازن جانبی مثل EPEL یا Remi را یادداشت کنید. نسخه کنترل پنل، PHP، پایگاه داده و هر نرم‌افزاری که از منبعی غیر از مخازن رسمی نصب شده، معمولاً بیشترین دردسر را در مهاجرت ایجاد می‌کند.
◀️ فهرست دامنه‌ها، پایگاه‌های داده و Cron Jobها
◀️ تنظیمات شبکه، فایروال و کلیدهای SSH
◀️ نرم‌افزارهای کامپایل‌شده دستی و ماژول‌های اضافه کرنل

۲- بکاپ کامل و آزمایش در محیط جدا

راهنمای رسمی ELevate صراحتاً می‌گوید پیش از شروع، بکاپ یا Snapshot سیستم را آماده کنید و ارتقا را ابتدا در محیط آزمایشی اجرا کنید. راهنمای migrate2rocky هم برای سرور تولیدی همین توصیه را دارد. بکاپ باید خارج از همان سرور نگهداری شود؛ برای خودکارسازی آن می‌توانید از روش بکاپ‌گیری خودکار با Cron Job و Rsync استفاده کنید.

📌 یادآوری

بکاپی که بازیابی آن را امتحان نکرده‌اید، فقط یک امید است. پیش از مهاجرت، دست‌کم یک بار بازیابی داده‌ها را روی سرور دیگری آزمایش کنید.

۳- انتخاب روش: نصب تازه یا ارتقای درجا

برای مهاجرت از CentOS 7 دو راه اصلی دارید. راه اول، نصب تازه AlmaLinux یا Rocky Linux روی یک سرور جدید و انتقال داده‌هاست. راه دوم، ارتقای درجا (in-place) با ELevate است که بسته‌ها را روی همان سرور به نسخه جدید می‌برد.
ELevate هر بار فقط یک نسخه اصلی جلو می‌رود؛ پس مسیر CentOS 7 تا AlmaLinux 10 سه مرحله جداست: 7 به 8، 8 به 9 و 9 به 10. به همین دلیل برای سرورهای CentOS 7، به‌ویژه سرورهای دارای کنترل پنل، نصب تازه روی سرور موازی و انتقال داده معمولاً کم‌ریسک‌تر است.

۴- ارتقای درجا با ELevate

اگر ارتقای درجا را انتخاب کردید، روند کلی طبق راهنمای رسمی ELevate به این صورت است:
sudo yum update -y && sudo reboot
sudo yum install -y http://repo.almalinux.org/elevate/elevate-release-latest-el$(rpm --eval %rhel).noarch.rpm
sudo yum install -y leapp-upgrade leapp-data-almalinux
sudo leapp preupgrade
# review /var/log/leapp/leapp-report.txt
sudo leapp upgrade && sudo reboot
مرحله preupgrade سرور را بدون تغییر بررسی می‌کند و گزارش مشکلات را در فایل /var/log/leapp/leapp-report.txt می‌نویسد. تا موارد مسدودکننده (inhibitor) این گزارش را برطرف نکرده‌اید، سراغ مرحله upgrade نروید. پس از ری‌استارت، سرور در محیط ویژه ارتقا بوت می‌شود و کار بدون SSH ادامه پیدا می‌کند؛ پس دسترسی کنسول مستقل از شبکه، مثل KVM، ضروری است.

۵- تبدیل هم‌نسخه با almalinux-deploy یا migrate2rocky

اگر سرور شما CentOS 8، CentOS Stream یا نسخه 8 و 9 یکی از توزیع‌های هم‌خانواده است، لازم نیست نسخه اصلی را عوض کنید؛ کافی است مخازن و بسته‌ها را به توزیع جدید تبدیل کنید. almalinux-deploy این کار را برای AlmaLinux و migrate2rocky برای Rocky Linux انجام می‌دهد.
# AlmaLinux
curl -O https://raw.githubusercontent.com/AlmaLinux/almalinux-deploy/master/almalinux-deploy.sh
sudo bash almalinux-deploy.sh

# Rocky Linux (on 9.x use migrate2rocky9.sh)
chmod u+x migrate2rocky.sh
sudo ./migrate2rocky.sh -r
◀️ almalinux-deploy فقط بوت‌لودر GRUB2 را پشتیبانی می‌کند و باید در نشستی پایدار مثل screen یا tmux اجرا شود.
◀️ migrate2rocky فعلاً نسخه 10 را پشتیبانی نمی‌کند و روی نصب‌های تمیز بهترین نتیجه را می‌دهد.
◀️ CentOS 7 را نمی‌توان مستقیم با این دو ابزار تبدیل کرد؛ ابتدا باید به نسخه 8 برسد.

۶- بررسی نهایی پس از مهاجرت

پس از مهاجرت، نسخه سیستم‌عامل را با cat /etc/os-release بررسی کنید، سرویس‌های ناموفق را با systemctl --failed ببینید و لاگ‌ها را برای خطا مرور کنید. سپس تنظیمات امنیتی را دوباره بازبینی کنید و اگر از CSF استفاده می‌کنید، تنظیمات فایروال CSF را هم با نسخه جدید تطبیق دهید.

سناریوی رایج در پشتیبانی وب‌داده

یک پرسش رایج این است: مدیر سایتی با سرور CentOS 7 و cPanel نسخه 110 می‌پرسد آیا می‌تواند همان سرور را درجا ارتقا دهد. در چنین شرایطی معمولاً پیشنهاد می‌شود یک سرور جدید با AlmaLinux و آخرین نسخه cPanel آماده شود، حساب‌ها با ابزار Transfer Tool در WHM منتقل شوند و پس از تست کامل، رکوردهای DNS به سرور جدید اشاره کنند.
مزیت این روش آن است که سرور قدیمی تا پایان کار روشن می‌ماند و اگر مشکلی پیش بیاید، بازگشت فقط به تغییر دوباره DNS نیاز دارد. کاهش TTL رکوردهای DNS چند روز پیش از جابه‌جایی هم زمان انتشار تغییرات را کوتاه‌تر می‌کند.

مهاجرت از CentOS به AlmaLinux یا Rocky Linux؛ آموزش گام‌به‌گام

مقایسه روش‌های مهاجرت از CentOS

هر روش برای وضعیت خاصی طراحی شده است. جدول زیر کمک می‌کند مسیر مناسب سرورتان را سریع‌تر پیدا کنید:
روشمناسب براینکته مهم
نصب تازه و انتقال دادهCentOS 7 و سرورهای دارای cPanelکمترین ریسک؛ نیاز به سرور موازی
ELevate (Leapp)CentOS 7 به EL8 و ارتقای 8 به 9 و 9 به 10هر بار یک نسخه اصلی؛ بکاپ و تست الزامی
almalinux-deployCentOS 8، Stream، RHEL، Rocky و Oracle Linuxفقط GRUB2؛ اجرا در screen یا tmux
migrate2rockyCentOS 8.5، Stream، AlmaLinux، RHEL و Oracle Linux (8 و 9)نسخه 10 پشتیبانی نمی‌شود

سرور اختصاصی لینوکس در وب‌داده؛ بستری آماده برای مهاجرت

مهاجرت سیستم‌عامل فرصت خوبی است تا سخت‌افزار و زیرساخت را هم بازبینی کنید. اگر روش نصب تازه روی سرور موازی را انتخاب کرده‌اید، اجاره سرور اختصاصی در وب‌داده این امکان را می‌دهد که سرور جدید را کنار سرور فعلی آماده کنید و پس از تست، سرویس‌ها را منتقل کنید.
✅ سرور HPE ProLiant DL360 Gen9 با دو پردازنده Xeon E5-2680 v4 (در مجموع 28 هسته و 56 رشته)
✅ 64GB رم Registered ECC DDR4 و 1TB حافظه NVMe
✅ پورت 10Gbit/s روی شبکه‌ای با آپلینک 100Gbit
✅ نصب خودکار سیستم‌عامل و تحویل آنی پس از پرداخت، مستقل از ساعت اداری
✅ پنل مدیریت با ری‌استارت، روشن و خاموش کردن، کنسول KVM، نصب مجدد سیستم‌عامل و مشاهده ترافیک
✅ محافظت DDoS با ظرفیت 100 گیگابیت بر ثانیه و فایروال سخت‌افزاری
✅ بررسی پیکربندی سفارشی (رم و فضای بیشتر یا نسل‌های دیگر) از طریق تیکت یا تماس

🔸 سازگاری سخت‌افزار با نسخه 10

پردازنده Xeon E5-2680 v4 بر معماری Broadwell، نسل بعد از Haswell، ساخته شده و پیش‌نیاز x86-64-v3 را برآورده می‌کند. با این حال، اینتل این پردازنده را از 30 ژوئن 2022 در وضعیت End of Servicing Updates قرار داده و در ماتریس پشتیبانی HPE، سرور DL360 Gen9 برای Windows Server فقط تا نسخه 2019 و برای VMware ESXi تا 7.0 U3 فهرست شده است. اگر نرم‌افزار شما گواهی سخت‌افزاری جدیدتری می‌خواهد، پیکربندی سفارشی را از طریق تیکت بررسی کنید.
برای اطلاع از فهرست دقیق توزیع‌ها و نسخه‌های قابل نصب خودکار، پیش از سفارش با تیم فنی ۲۴ ساعته وب‌داده هماهنگ کنید. اگر برای راه‌اندازی سرویس‌ها روی سیستم‌عامل جدید به کمک نیاز دارید، خدمات کانفیگ و مدیریت سرور هم در دسترس است.
🚀 بیشتر بدانید: پیش از نصب، راهنمای نصب سیستم عامل روی سرور HP را بخوانید تا با ابزار Intelligent Provisioning و نکات درایورهای HPE آشنا شوید.

سوالات متداول درباره جانشین‌های CentOS

آیا هنوز می‌توانم از CentOS 7 روی سرور استفاده کنم؟

از نظر فنی بله، سرور خاموش نمی‌شود؛ اما از 30 ژوئن 2024 هیچ وصله امنیتی رسمی برای آن منتشر نمی‌شود و بسته‌ها فقط در آرشیو vault.centos.org باقی مانده‌اند. برخی شرکت‌ها پشتیبانی تمدیدشده پولی ارائه می‌دهند و cPanel هم سرورهای CentOS 7 با نسخه 110 را تا 1 ژانویه 2027 در برنامه ELS نگه می‌دارد. این راه‌ها فقط زمان می‌خرند و جای مهاجرت را نمی‌گیرند.

AlmaLinux یک توزیع لینوکس سازمانی، متن‌باز و سازگار با RHEL است که AlmaLinux OS Foundation آن را اداره می‌کند. دانلود، نصب و استفاده از آن روی هر تعداد سرور هزینه لایسنس ندارد. البته اگر پشتیبانی تجاری بخواهید، باید آن را از شرکت‌های ثالث تهیه کنید. همچنین نرم‌افزارهایی که روی آن نصب می‌کنید، مثل cPanel، لایسنس جداگانه دارند.

Rocky Linux توزیعی رایگان و سازگار با RHEL است که گرگوری کورتزر، بنیان‌گذار CentOS، آن را آغاز کرد و بنیاد RESF مدیریتش می‌کند. تفاوت اصلی در سیاست سازگاری است: Rocky هدف سازگاری bug-for-bug دارد و AlmaLinux از 2023 سازگاری ABI را دنبال می‌کند. در عمل هر دو برای بیشتر سرورها مناسب‌اند، اما cPanel پشتیبانی از Rocky Linux را حذف کرده است.

CentOS Stream توزیع فعال و پایداری است، اما مدل انتشار پیوسته دارد و تغییرات پیش از RHEL در آن ظاهر می‌شوند. عمر هر نسخه هم کوتاه‌تر است؛ برای مثال Stream 9 فقط تا 31 مه 2027 پشتیبانی می‌شود. اگر به نسخه‌ای ثابت با پشتیبانی ده‌ساله نیاز دارید، AlmaLinux یا Rocky Linux مناسب‌ترند. Stream برای تست سازگاری با نسخه آینده RHEL انتخاب خوبی است.

نه در یک گام. ELevate هر بار فقط یک نسخه اصلی ارتقا می‌دهد؛ پس باید ابتدا از CentOS 7 به AlmaLinux 8 و سپس به 9 بروید. هر مرحله بکاپ، اجرای preupgrade و رفع موارد مسدودکننده را لازم دارد. به همین دلیل برای بسیاری از سرورها، نصب تازه AlmaLinux 9 یا 10 روی سرور جدید و انتقال داده‌ها قابل پیش‌بینی‌تر است.

طبق مستندات رسمی cPanel در سپتامبر 2026، نصب cPanel روی Rocky Linux دیگر ممکن نیست و پشتیبانی آن از نسخه 134 حذف شده است. سیستم‌عامل‌های پشتیبانی‌شده AlmaLinux (نسخه‌های 8، 9 و 10)، CloudLinux و Ubuntu هستند. پس برای سرور جدید با cPanel، AlmaLinux انتخاب منطقی است؛ فقط پیش از نصب، حداقل منابع سخت‌افزاری و غیرفعال بودن SELinux را طبق مستندات بررسی کنید.

از نظر پردازنده، Xeon E5 v4 بر معماری Broadwell ساخته شده و سطح x86-64-v3 مورد نیاز نسخه 10 را دارد. اما سازگاری کامل به کنترلر RAID، کارت شبکه و درایورها هم بستگی دارد؛ پس پیش از انتقال سرویس اصلی، نصب آزمایشی انجام دهید و خروجی dmesg را برای خطای درایور بررسی کنید. AlmaLinux 10 طبق یادداشت انتشار، برخی درایورهای Smart Array حذف‌شده در RHEL را بازگردانده است.

به روش مهاجرت بستگی دارد. در ارتقای درجا، سرور در طول ارتقا و ری‌استارت‌ها از دسترس خارج می‌شود و مدت آن به حجم بسته‌ها و سرعت سخت‌افزار وابسته است. در روش سرور موازی، بیشتر کارها بدون قطعی انجام می‌شود و قطعی کوتاه فقط هنگام همگام‌سازی نهایی داده‌ها و تغییر DNS رخ می‌دهد. کاهش TTL از چند روز قبل، این زمان را کوتاه‌تر می‌کند.

تغییرات بزرگ نیست، اما وجود دارد. از نسخه 8 به بعد، dnf مدیر بسته اصلی است، هرچند دستور yum همچنان به dnf ارجاع داده می‌شود. در نسخه 10، NetworkManager اجباری شده و برخی ابزارهای قدیمی شبکه کنار رفته‌اند. نسخه‌های PHP، Python و پایگاه داده هم تغییر می‌کند؛ پس اسکریپت‌های خودکار خود را پیش از مهاجرت روی نسخه جدید تست کنید.

جمع‌بندی؛ از CentOS به یک توزیع پایدار و آینده‌دار

پایان CentOS Linux، مدیران سرور را ناچار کرد دوباره درباره سیستم‌عامل تصمیم بگیرند. خبر خوب این است که جایگزین CentOS امروز گزینه‌ای بالغ و قابل اعتماد است: AlmaLinux و Rocky Linux هر دو رایگان و سازگار با RHEL هستند و نسخه 10 آن‌ها تا سال 2035 پشتیبانی می‌شود. CentOS Stream هم برای محیط توسعه و تست جایگاه خودش را دارد.
در این مقاله دیدیم که انتخاب نهایی بیشتر به کنترل پنل و سخت‌افزار بستگی دارد. اگر از cPanel استفاده می‌کنید، AlmaLinux مسیر رسمی است؛ اگر نرم‌افزارتان رفتار دقیق RHEL را می‌خواهد، Rocky Linux را هم بسنجید. برای سرورهای CentOS 7 نیز نصب تازه روی سرور موازی، در بیشتر موارد کم‌ریسک‌ترین راه مهاجرت است.
توصیه نهایی ما ساده است: مهاجرت را به تعویق نیندازید، پیش از هر تغییری بکاپ قابل بازیابی بگیرید و روش را اول در محیط آزمایشی امتحان کنید. اگر برای این مسیر به سرور جدیدی با نصب خودکار سیستم‌عامل، کنسول KVM و پشتیبانی تیم فنی ۲۴ ساعته نیاز دارید، وب‌داده کنار شماست.
در صورتی که سوالی داشتید می‌توانید در بخش نظرات با ما در ارتباط باشید.
امیدوارم این مقاله از بلاگ وب‌داده برای شما مفید بوده باشد.
منابع: CentOS Project Blog: End dates are coming for CentOS Stream 8 and CentOS Linux 7؛ AlmaLinux Wiki: Release Notes and Life Cycle؛ AlmaLinux Wiki: ELevate Quickstart Guide؛ Rocky Linux Wiki: Version Guide؛ Rocky Linux Documentation: Rocky Linux 10.0 Release Notes؛ cPanel Documentation: cPanel Deprecation Plan
به اشتراک بگذارید
وب داده
وب داده

جدید ترین مطالب آموزشی و کاربردی را در اینجا بخوانید !
ما با بهره‌گیری از دانش روز و تجربه متخصصان حوزه فناوری، مجموعه‌ای از آموزش‌های کاربردی و مقالات تخصصی را گردآوری کرده‌ایم که هر یک، پاسخی دقیق به پرسش‌های شماست. ؛ از مفاهیم پایه تا پیچیده‌ترین تکنیک‌های حرفه‌ای. اینجا، دانش با زبانی ساده اما عمیق در اختیار شما قرار می‌گیرد.

مقاله‌ها: 281

نوشته‌ای مرتبط

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *