جدید!
سرور ابری ساعتی فعال شد. ۱۰۰ هزار تومان اعتبار هدیه بگیرید
به اشتراک بگذارید
جدید!
سرور ابری ساعتی فعال شد. ۱۰۰ هزار تومان اعتبار هدیه بگیرید
سرور قدیمی دفتر را امروز یک بار ری‌استارت کنید و تا بالا آمدن همه سرویس‌ها کنارش بمانید؛ این کار را پیش از جست‌وجوی هر ابزاری برای تبدیل سرور فیزیکی به مجازی انجام دهید. در P2V دیسک سرور کامل کپی می‌شود و همان سیستم، بدون نصب دوباره، روی هایپروایزر KVM بالا می‌آید؛ پس سرویسی که امروز دستی بالا می‌آید، آنجا هم دستی بالا می‌آید.
- اگر ویندوز است و نباید خاموش شود ← Disk2vhd، جز برای کنترلر دامنه.
- اگر لینوکس است یا توقف چندساعته ممکن است ← بوت از رسانه virt-p2v.
- اگر سرور دیتابیس دارد ← کنار ایمیج دیسک، خروجی منطقی دیتابیس.
- اگر دیسک‌ها خیلی بزرگ‌اند ← فقط ولوم سیستم را تبدیل کنید و داده را جدا ببرید.
- اگر سرور تمیز ری‌استارت نمی‌شود ← اول علت؛ دیسک خراب اول ایمیج نجات با dd می‌خواهد.
💡 کپی کامل، با یک مسیر برگشت
تبدیل P2V کپی کامل دیسک است، با همه ایرادهای مبدأ.
✅ سرور قدیمی را تا پایان تست دست نزنید؛ مسیر برگشت شماست.
✅ دو نسخه فیزیکی و مجازی کنترلر دامنه هرگز هم‌زمان روشن نشوند.
ابزار را آخر انتخاب کنید. سیستم‌عامل، تحمل توقف و حال دیسک‌ها دامنه انتخاب را آن‌قدر تنگ می‌کنند که معمولاً یکی دو گزینه بیشتر نمی‌ماند.
📌 انتخاب ابزار از روی سرور مبدأ
◀️ سرور مبدأ را پیش از تبدیل آماده کنید
◀️ ابزار مناسب ویندوز و لینوکس کدام است؟
◀️ توقف کامل یا کپی زنده
◀️ سازگاری دیتابیس در کپی دیسک
سرور مبدأ را پیش از تبدیل آماده کنید
آماده‌سازی سه وارسی پیش از اولین کپی است: یک ری‌استارت کامل، سلامت و رمزنگاری دیسک، و درایورهایی که ویندوز روی سخت‌افزار مجازی لازم دارد. خرابی پنهانی که امروز در سرور مبدأ هست، بعد از تبدیل سرور فیزیکی به مجازی هم سر جایش است.
زمان کپی را از روی ساعت‌های قطعی برق سرور دفتر و هزینه هر ساعت توقف بچینید؛ کپی نباید وسط یک خاموشی برق نیمه‌کاره بماند.
ری‌استارت آزمایشی، دیسک و BitLocker
ری‌استارت را در ساعت کم‌کار بزنید و سرویس‌هایی را که خودکار بالا نیامدند یادداشت کنید. روی ویندوز، صفحه Disk2vhd در Microsoft Learn می‌گوید این ابزار ولوم BitLockerدار را تبدیل نمی‌کند؛ باید رمزنگاری را خاموش کنید و تا رمزگشایی کامل صبر کنید.
فایل VHD که بعد از خاموش کردن BitLocker ساخته می‌شود، کپی رمزنگاری‌نشده کل سرور است. روی دیسکی با دسترسی محدود نگهش دارید، بعد از تست پاکش کنید و رمزنگاری را دوباره روشن کنید.
درایور مقصد و لایسنس ویندوز
به گفته مستندات Fedora، مایکروسافت درایور VirtIO ارائه نمی‌کند و باید خودتان دریافتش کنید. ایمیج virtio-win را پیش از کپی آماده کنید؛ جای استفاده‌اش اولین بوت روی KVM است.
یادداشت مایکروسافت در صفحه Disk2vhd انتقال P2V نسخه OEM ویندوز XP تا 7 را ممنوع می‌داند. صفحه پشتیبانی مایکروسافت هم ویندوز 10 و 11 را بعد از تعویض قطعه بزرگی چون مادربرد نیازمند فعال‌سازی دوباره. برای ویندوز سرور، قرارداد لایسنس خودتان مرجع است.
ابزار مناسب ویندوز و لینوکس کدام است؟
پاسخ از سه پرسش درباره سرور مبدأ بیرون می‌آید. هر پرسش یکی از مسیرهای تبدیل سرور فیزیکی به مجازی را کنار می‌گذارد تا یکی از این سه بماند: Disk2vhd روی ویندوز روشن، virt-p2v با بوت از رسانه جدا، یا ایمیج آفلاین Clonezilla و dd.
- سیستم‌عامل چیست؟
← ویندوز: پرسش دوم.
← لینوکس: Disk2vhd کنار می‌رود؛ پرسش سوم. - ویندوز چند ساعت خاموشی را تحمل می‌کند؟
← خیر: Disk2vhd با یک پنجره کوتاه پایانی.
← بله، یا کنترلر دامنه است: پرسش سوم. - دیسک‌ها سالم‌اند و یک سرور لینوکسی با virt-v2v (سرور تبدیل) دارید؟
← بله: virt-p2v.
← سرور تبدیل ندارید: ایمیج Clonezilla روی دیسک بیرونی.
← دیسک خطای خواندن دارد: ایمیج نجات با dd.
کپی ویندوز روشن با Disk2vhd
طبق مستند Sysinternals، Disk2vhd نسخه 2.02 روی Windows Server 2008 به بالا اجرا می‌شود و با Volume Snapshot از ولوم‌ها اسنپ‌شات سازگار می‌گیرد. فقط ولوم‌های انتخاب‌شده را کپی می‌کند. فایل VHD بوت را روی همان سیستم سازنده attach نکنید؛ ویندوز به آن امضای دیسک تازه می‌دهد و BCD، که دیسک بوت را با امضا پیدا می‌کند، دیگر آن را نمی‌یابد.
💡 سازگاری اسنپ‌شات Disk2vhd تا کجاست
صفحه Disk2vhd فقط از اسنپ‌شات سازگار ولوم می‌گوید، نه از writerهای برنامه. در VSS سازگاری داده هر برنامه کار writer خودش است؛ پس دیتابیس این ایمیج را سازگار فرض نکنید.
بوت از رسانه جدا با virt-p2v و virt-v2v
مستند virt-p2v بوت از CD، ISO یا PXE را الزامی می‌داند، چون تبدیل ماشین در حال اجرا امن نیست. virt-p2v با SSH به سرور تبدیل وصل می‌شود و دیسک‌ها را فقط‌خواندنی می‌خواند؛ قطع شدن SSH تبدیل را ناتمام می‌گذارد.
آنجا virt-v2v سیستم‌عامل مهمان را برای KVM اصلاح و درایور VirtIO را نصب می‌کند، به شرطی که virtio-win روی همان سرور باشد (مسیرش با VIRTIO_WIN). برای شناخت میزبان مقصد، مجازی‌سازی KVM داخل هسته لینوکس پیش‌زمینه لازم را می‌دهد.
🔸 دو فرمان شروع: Disk2vhd و فلش بوت virt-p2v
مثال مستند Disk2vhd (مقصد روی دیسک دیگر سریع‌تر است): disk2vhd * c:\vhd\snapshot.vhd
فلش بوت virt-p2v روی لینوکس: virt-p2v-make-disk -o /dev/sdX
⚠️ محتوای /dev/sdX کامل پاک می‌شود؛ نام دستگاه را دو بار وارسی کنید.
ایمیج آفلاین با Clonezilla یا dd
در Clonezilla فقط بلوک‌های استفاده‌شده ذخیره می‌شوند. سایت پروژه می‌گوید پارتیشن باید unmount باشد، ایمیج‌گیری آنلاین ندارد و مقصد باید هم‌اندازه یا بزرگ‌تر باشد. برای دیسک رو به خرابی، مستند GNU coreutils این فرمان را مثال می‌زند؛ خروجی را روی دیسک دیگری بنویسید:
dd conv=noerror,sync iflag=fullblock </dev/sda1 > /mnt/rescue.img
توقف کامل یا کپی زنده با همگام‌سازی پایانی
در کپی سرد، سرور در تمام مدت کپی از کار افتاده و ایمیج همان لحظه را نگه می‌دارد. در کپی زنده، تغییرات بعد از اسنپ‌شات به یک توقف کوتاه پایانی می‌رسند. طول خاموشی دفتر در تبدیل سرور فیزیکی به مجازی را همین انتخاب تعیین می‌کند.
| معیار | کپی سرد | کپی زنده |
|---|---|---|
| سرور هنگام کپی | خاموش، بوت از رسانه جدا | روشن |
| ابزار | رسانه virt-p2v یا Clonezilla | Disk2vhd |
| خاموشی دفتر | کل زمان کپی | فقط پنجره پایانی |
| کنترلر دامنه | تنها مسیر مجاز | ممنوع |
کپی سرد با virt-p2v یا Clonezilla
بعد از کپی سرد چیزی برای همگام‌سازی نمی‌ماند، اما دفتر در کل مدت کپی بی‌سرور است. ساعت کم‌کار را بگیرید و داده و پیکربندی را با هم ببرید، به رسم باغبانی که درخت تنومند را در فصل خواب و با خاک ریشه‌اش جابه‌جا می‌کند.
کپی زنده با Disk2vhd و پنجره پایانی
با Disk2vhd سرور روشن می‌ماند و ماشین مجازی را با فراغت تست می‌کنید. خود Disk2vhd تغییرات بعدی را منتقل نمی‌کند؛ در پنجره پایانی سرویس‌های قدیمی را متوقف کنید، فایل‌های تغییرکرده را خودتان ببرید و بعد کاربران را بفرستید.
کنترلر دامنه از این مسیر بیرون است. راهنمای مایکروسافت برای کنترلر دامنه روی Hyper-V (نوشته‌شده برای Windows Server 2008) تبدیل را آفلاین می‌خواهد. همان راهنما هشدار می‌دهد که روشن بودن هم‌زمان نسخه فیزیکی و مجازی به USN rollback می‌رسد. ماشین مجازی تا پایان تست بی‌شبکه بماند و سرور فیزیکی پیش از فرمت دیسک به شبکه برنگردد.
اولین بوت روی KVM با باس SATA
مستند QEMU قالب VHD (با نام vpc) و VHDX را می‌شناسد، پس فایل Disk2vhd بدون تبدیل قالب به ماشین KVM وصل می‌شود. ویندوز منتقل‌شده هنوز درایور VirtIO ندارد؛ دیسک را برای بوت اول روی باس SATA یا IDE بگذارید و بعد از بالا آمدن، درایورهای virtio-win را از ایمیج ISO نصب کنید.
جا انداختن درایور بلاک با دیسک موقت و تعویض باس به VirtIO را راهنمای جداگانه وب‌داده درباره تبدیل VHDX به qcow2 با جزئیات پوشش می‌دهد. تا آن کار تمام نشود، ماشین را روی همین باس SATA بیازمایید و کاربران را منتظر نگه دارید.
💡 وارسی‌های اولین بوت، پیش از فرستادن کاربران
۱. روی شبکه جدا، سرویس‌های یادداشت‌شده خودکار بالا آمده‌اند؟
۲. کارت شبکه IP و DNS درست دارد؟
۳. ویندوز فعال است؟
۴. آخرین رکوردها در دیتابیس هست؟
۵. یک کاربر واقعی برنامه اصلی را امتحان کرده؟
کپی دیسک برای دیتابیس کافی نیست مگر سازگاری‌اش تضمین شود
ایمیج دیسک یک دیتابیس روشن، بدون همکاری خود دیتابیس، در بهترین حالت وضعیت بعد از خاموشی ناگهانی را دارد. تبدیل سرور فیزیکی به مجازی برای سرور دیتابیس وقتی امن است که دیتابیس هنگام کپی متوقف باشد یا خروجی منطقی تازه‌ای کنار اسنپ‌شات داشته باشید.
پشتیبان فایل‌سیستمی در مستند PostgreSQL
مستند PostgreSQL 18 برای پشتیبان فایل‌سیستمی سرور خاموش می‌خواهد. اسنپ‌شات منجمد را هم می‌پذیرد، ولی دیتابیس بازیابی‌شده WAL را چنان‌که بعد از crash، بازپخش می‌کند. اگر داده و WAL روی دیسک‌های جدا باشند، اسنپ‌شات‌ها باید هم‌زمان باشند.
دیتابیس‌های ویندوزی و خروجی منطقی
برای SQL Server یا هر دیتابیس دیگر، راهنمای همان محصول را درباره اسنپ‌شات بخوانید. خروجی منطقی را هم در پنجره پایانی تازه بگیرید و روی ماشین مجازی بازگردانید؛ به گفته PostgreSQL، خروجی pg_dump معمولاً از پشتیبان فایل‌سیستمی کوچک‌تر است.
مدیر دفتر معمولاً یک چیز می‌پرسد: دفتر چند ساعت بی‌سرور می‌ماند؟ با کپی زنده به اندازه پنجره پایانی و با کپی سرد کل زمان کپی. دیتابیس و کنترلر دامنه را جدا حساب کنید تا بازه‌ای قابل دفاع بدهید.
آیا می‌شود سرور ویندوزی را بدون خاموش کردن به ماشین مجازی برد؟
بله، با Disk2vhd؛ تغییرات بعد از اسنپ‌شات را خودتان در پنجره پایانی منتقل می‌کنید. برای کنترلر دامنه مناسب نیست.
لایسنس ویندوز بعد از انتقال به ماشین مجازی معتبر می‌ماند؟
به نوع لایسنس بستگی دارد. OEM ویندوز XP تا 7 قابل انتقال نیست، ویندوز 10 و 11 فعال‌سازی دوباره می‌خواهند و برای ویندوز سرور قرارداد لایسنس مرجع است.
فایل VHD ساخته Disk2vhd مستقیم روی KVM بوت می‌شود؟
بله، چون QEMU قالب VHD را می‌شناسد؛ به شرطی که دیسک روی SATA یا IDE باشد یا درایور VirtIO از قبل نصب شده باشد.
ایمیج Clonezilla را می‌شود باز کرد و یک فایل از آن برداشت؟
خیر؛ به گفته سایت Clonezilla قالب ایمیج مرور یا mount نمی‌شود و باید آن را روی دیسکی بازگردانی کنید.
دیسک ماشین مجازی می‌تواند از دیسک سرور قدیمی کوچک‌تر باشد؟
با Clonezilla نه. با Disk2vhd می‌توانید ولوم داده را جدا منتقل کنید.
سرور ویندوزی با BitLocker را می‌شود مستقیم با Disk2vhd تبدیل کرد؟
نه. صفحه Disk2vhd می‌گوید ولوم BitLockerدار تبدیل نمی‌شود؛ رمزنگاری را خاموش کنید و تا رمزگشایی کامل صبر کنید.
زمان تبدیل با virt-p2v به چه چیزی بستگی دارد؟
به گفته مستند virt-p2v، بیشتر به سرعت شبکه میان سرور فیزیکی و سرور تبدیل.
جمع‌بندی؛ ترتیب تصمیم‌ها در تبدیل سرور فیزیکی به مجازی سنجش سرور مبدأ بر انتخاب ابزار مقدم است: ری‌استارت کامل و وضعیت دیسک، به‌اضافه virtio-win برای ویندوز. ابزار را سیستم‌عامل و تحمل توقف تعیین می‌کنند: Disk2vhd برای ویندوزی که نباید خاموش شود و virt-p2v برای بوت از رسانه جدا. کنترلر دامنه را فقط سرد منتقل کنید. بوت اول روی KVM با باس SATA است و نوبت VirtIO بعد از جا افتادن درایور می‌رسد. دیتابیس را جدا حساب کنید: یا متوقفش کنید، یا به اسنپ‌شات سازگار و خروجی منطقی تازه تکیه کنید. VHD رمزنگاری‌نشده را بعد از تست پاک کنید و سرور فیزیکی را تا پایان تست دست‌نخورده نگه دارید.
🚀 صف خروج سرویس‌ها از دفتر
فهرست سرویس‌هایی که از دفتر بیرون می‌روند و دیتاسنتری که میزبانشان می‌شود، زمان‌بندی شب کپی را مشخص می‌کند.
سیستم‌عامل قدیمی‌ترین سروری که هنوز در دفتر شما روشن است، چه نسخه‌ای است؟
مستندهایی که هر فرمان و محدودیت از آن‌ها آمده
