
به اشتراک بگذارید

به اشتراک بگذارید
در دنیای مدرن شبکه، پروتکل IPv6 به عنوان جانشین بر حق IPv4 معرفی شده است؛ اما گاهی اوقات همین تکنولوژی پیشرفته، بلای جان مدیران سرور میشود. حتماً زمانی که این مقاله را باز کردهاید، با صحنهای مواجه شدهاید که وبسرور شما (مثل Nginx یا Apache) به دلیل مشکل IPv6 socket creation failed از استارت خوردن امتناع میکند. این خطا زمانی رخ میدهد که یک برنامه سعی دارد از درگاه IPv6 برای گوش دادن (Listening) استفاده کند، اما زیرساخت سیستمعامل یا دیتاسنتر اجازه این کار را نمیدهد.
اهمیت حل این مشکل در پایداری کسبوکار شما نهفته است. اگر سرویس شما نتواند سوکت مورد نظر را ایجاد کند، سایت شما عملاً از دسترس خارج خواهد شد. بیایید نگاهی سریع به آمار داشته باشیم:
| وضعیت سیستم | علت احتمالی خطا | راهکار سریع |
| IPv6 غیرفعال در هسته | تلاش سرویس برای Bind شدن | حذف listen [::]:80 |
| تداخل در فایل Hosts | آدرس ::1 تعریف نشده | اصلاح /etc/hosts |
| عدم حمایت دیتاسنتر | نبود کارت شبکه مجازی IPv6 | غیرفعال کردن کامل پروتکل |
ما در این مقاله به شما کمک میکنیم تا یک بار برای همیشه این گره فنی را باز کنید.
اگر به دنبال راهی هستید که بدون داشتن دانش عمیق شبکه، سرور خود را به حالت عادی برگردانید، این مقاله برای شماست. ما از سادهترین دستورات شروع کرده و به سراغ تنظیمات حرفهای سیستمعامل میرویم. پس همراه ما باشید… 😉👇
آنچه در این مقاله میخوانید:

برای درک این خطا، بیایید یک تشبیه کاربردی را به کار ببریم: تصور کنید شما یک آپارتمان در یک ساختمان بزرگ دارید (سرور مجازی) و میخواهید یک صندوق پستی جدید (Socket) در لابی نصب کنید. اگر مدیریت ساختمان (Kernel) اجازه استفاده از بخش “صندوقهای دیجیتال” (IPv6) را به شما نداده باشد، هر چقدر تلاش کنید، نمیتوانید آن صندوق را نصب کنید و در نهایت با شکست مواجه میشوید.
در لینوکس، “سوکت” رابطی است که به برنامهها اجازه میدهد دادهها را از شبکه دریافت کنند. وقتی در تنظیمات Nginx مینویسید listen [::]:80; یعنی به وبسرور دستور میدهید: “روی تمام آدرسهای IPv6 و پورت 80 منتظر درخواست باش”. حالا اگر IPv6 در سطح سیستمعامل غیرفعال (Disable) شده باشد یا کارت شبکه آدرس IPv6 نداشته باشد، سیستمعامل با پیام Address family not supported by protocol یا همان شکست در ایجاد سوکت پاسخ میدهد.
ساختار ارتباطی سوکت در لینوکس:
برنامه (Nginx/Apache)
⬇️
فراخوانی سیستم (Socket Call)
⬇️
پروتکل شبکه (IPv4 / IPv6)
⬇️
لایه هسته (Kernel) ───⚠️ شکست در صورت عدم فعال بودن IPv6
⬇️
کارت شبکه (NIC)
قبل از هرگونه تغییر در فایلهای سیستمی، باید بدانیم در چه وضعیتی هستیم. دانستن وضعیت فعلی به ما کمک میکند تا بین “فعالسازی مجدد” یا “غیرفعالسازی کامل” یکی را انتخاب کنیم. بررسی وضعیت IPv6 در سرور لینوکس اولین قدم در پروتکل عیبیابی (Troubleshooting) است.
دلایل اهمیت این بررسی:
cat /proc/sys/net/ipv6/conf/all/disable_ipv6 اگر خروجی 1 باشد، یعنی IPv6 کاملاً غیرفعال است. اگر 0 باشد، یعنی فعال است اما شاید درست تنظیم نشده باشد.
در این بخش همراه تیم وبداده باشید تا به صورت عملی و تصویری، نحوه برخورد با این خطا را در دو وبسرور محبوب بررسی کنیم. ما دو سناریوی اصلی داریم: یا میخواهیم IPv6 را به سیستم بفهمانیم، یا میخواهیم به وبسرور بگوییم “بیخیالِ IPv6 شو!”.
🔸 برای این بخش از یک سرور اوبونتو 24.04 و یک سرور سنتاوس 7 استفاده کردهایم.
اگر Nginx شما استارت نمیشود و در لاگ (Error Log) خطای سوکت را میبینید، مشکل معمولاً در فایل default.conf یا nginx.conf است.
👈 گام اول: فایل تنظیمات را باز کنید:
nano /etc/nginx/sites-available/default 👈 گام دوم: به دنبال خط زیر بگردید:
listen [::]:80 default_server; این خط یعنی Nginx سعی میکند روی IPv6 گوش دهد. اگر سرور شما IPv6 ندارد، این خط را با اضافه کردن یک # کامنت کنید یا آن را حذف کنید.
👈 گام سوم: سرویس را تست و ریاستارت کنید:
nginx -t
systemctl restart nginx ports.conf یا تنظیمات VirtualHost رخ میدهد.◀️ راهکار: اگر در فایل تنظیمات عبارت Listen :::80 را میبینید، سیستم سعی دارد روی تمام اینترفیسهای IPv6 بالا بیاید. برای حل آن، پیشنهاد میشود آن را به Listen 0.0.0.0:80 تغییر دهید تا فقط روی IPv4 متمرکز شود.

گاهی اوقات مشکل از وبسرور نیست و باید تنظیمات سوکت در هسته لینوکس را اصلاح کنید. این بخش کمی حساستر است چون با فایلهای سیستمعامل سرور سر و کار داریم.
جدول مقایسه روشهای مدیریت پروتکل در هسته:
| روش | مزیت | عیب |
| sysctl.conf | دائمی و ایمن | نیاز به دسترسی Root |
| GRUB Bootloader | غیرفعالسازی قطعی | نیاز به ریبوت سرور |
| تنظیمات On-the-fly | تست سریع بدون ریبوت | بعد از ریبوت پاک میشود |
اگر تصمیم گرفتهاید این پروتکل را کلاً ببندید تا دیگر با دلیل استارت نشدن سرویس به خاطر IPv6 مواجه نشوید، مراحل زیر را دنبال کنید:
1️⃣ فایل sysctl را ویرایش کنید:
sudo nano /etc/sysctl.conf 2️⃣ خطوط زیر را به انتهای آن اضافه کنید:
net.ipv6.conf.all.disable_ipv6 = 1
net.ipv6.conf.default.disable_ipv6 = 1
net.ipv6.conf.lo.disable_ipv6 = 1 3️⃣ تغییرات را اعمال کنید:
sudo sysctl -p نمودار خلاصه وضعیت پس از تغییرات:
[User Request] ───> [Port 80] ───> [IPv4 Socket] ───> [Nginx/Apache]
(IPv6 Request) ───X─── [Dropped by Kernel] ───⚠️ [No Error Generated]
پس از انجام مراحل فوق، نوبت به آن میرسد که مطمئن شویم مشکل واقعاً حل شده است. یکی از بهترین راهها برای این کار، استفاده از ابزارهای مانیتورینگ شبکه در لینوکس است.
از دستور زیر استفاده کنید تا ببینید سرویسها روی چه سوکتهایی گوش میدهند:
ss -tulpn | grep :80 0.0.0.0:80 را دیدید، یعنی مشکل حل شده و سرویس فقط روی IPv4 است. اگر عباراتی مثل :::80 یا [::]:80 دیدید، یعنی هنوز سوکت IPv6 فعال است.مطالعه نمونه موردی:
یکی از مشتریان وبداده در اواخر سال 2024 با مشکل عجیبی روبرو شد؛ Nginx استارت میشد اما بعد از چند دقیقه Crash میکرد. با بررسی لاگها متوجه شدیم که سیستم سعی میکرد برای هر کانکشن جدید، یک سوکت IPv6 موقت بسازد اما چون در سطح Kernel محدودیت وجود داشت، پروسه با خطا مواجه میشد. با استفاده از روش “غیرفعالسازی از طریق GRUB”، پایداری 100٪ به سرور بازگشت.
خرید سرور مجازی (VPS) تنها به معنای دریافت یک IP و رمز عبور نیست. در وبداده، ما اهمیت پایداری را درک میکنیم. سرورهای ما با آخرین استانداردهای شبکه پیکربندی شدهاند تا شما با خطاهایی مثل رفع خطای IPv6 socket creation failed درگیر نشوید.
به عنوان جمعبندی، مشکل IPv6 socket creation failed شاید در نگاه اول ترسناک به نظر برسد، اما در واقع یک هشدار ساده از سمت سیستمعامل است که میگوید: “من چیزی که میخواهی را ندارم!”.
اگر سرور شما در محیطی قرار دارد که IPv6 به طور کامل پشتیبانی نمیشود، بهترین و پایدارترین راهکار، غیرفعال کردن آن در سطح وبسرور (Nginx/Apache) و سپس در سطح هسته (Kernel) است. این کار از تداخلهای احتمالی در آینده و مصرف بیهوده منابع جلوگیری میکند. اما اگر به دنبال آیندهپژوهی هستید، پیشنهاد میکنیم از سرویسدهندگانی مثل وبداده استفاده کنید که زیرساخت لازم برای پیادهسازی صحیح IPv6 را در اختیارتان قرار میدهند.
امیدوارم این مقاله از بلاگ وبداده برای شما مفید بوده باشد. در صورتی که سوالی داشتید یا در مرحلهای از آموزش دچار مشکل شدید، میتوانید در بخش نظرات با ما در ارتباط باشید؛ متخصصین ما آماده راهنمایی شما هستند. 🚀
خیر، در اکثر موارد اگر دیتاسنتر شما IPv6 واقعی ارائه ندهد، فعال بودن آن باعث ایجاد وقفه (Timeout) و کندی میشود. غیرفعال کردن آن در این شرایط سرعت پاسخگویی را بهتر میکند.